Muối hầm, sản phẩm OCOP đặc trưng xứ Nghệ

Giữa nhịp sống hiện đại với sự đa dạng của các loại gia vị công nghiệp, muối hầm truyền thống xứ Nghệ vẫn giữ cho mình một vị thế riêng – mộc mạc, đậm đà và giàu giá trị văn hóa. Trải qua bao thế hệ, nghề làm muối ở Nghệ An không chỉ là sinh kế mà còn là một phần ký ức, một nét bản sắc của vùng đất “gió Lào cát trắng”. Trong dòng chảy ấy, sản phẩm Muối hầm của Hợp tác xã sản xuất, dịch vụ muối Thắng Lợi đã và đang khẳng định vị thế là sản phẩm OCOP đặc trưng, góp phần nâng tầm hạt muối quê hương trên thị trường.

Cánh đồng sản xuất muối

Giữ hồn nghề muối truyền thống, giá trị khác biệt từ phương pháp hầm muối

Hợp tác xã sản xuất, dịch vụ muối Thắng Lợi, xã Quỳnh Phú được hình thành từ chính những diêm dân lâu đời, gắn bó cả cuộc đời với ruộng muối. Thấu hiểu giá trị của nghề truyền thống và những khó khăn trong sản xuất manh mún, HTX ra đời với mục tiêu liên kết sản xuất – bảo tồn nghề muối – nâng cao giá trị hạt muối địa phương.

Theo chia sẻ của ông Bùi Xuân Điện Giám đốc Hợp tác xã: “Điểm nổi bật của muối hầm chính là phương pháp chế biến thủ công kết hợp kiểm soát kỹ thuật, giúp Giảm tạp chất, kim loại nặng; Giữ lại khoáng chất tự nhiên có lợi cho sức khỏe; Hạt muối khô, tơi, dễ bảo quản, không chảy nước; Phù hợp cho cả nấu ăn, muối chấm, ngâm chân, xông hơi, chăm sóc sức khỏe”.

Công đoạn sản xuất muối hầm

Chính những ưu điểm này đã giúp muối hầm của HTX Thắng Lợi từng bước chinh phục người tiêu dùng, đặc biệt là nhóm khách hàng ưa chuộng sản phẩm tự nhiên – truyền thống – an toàn. Khác với muối phơi thông thường, muối hầm là sản phẩm được chế biến theo phương pháp truyền thống kết hợp cải tiến kỹ thuật. Muối biển sau khi thu hoạch được tuyển chọn kỹ lưỡng, loại bỏ tạp chất, sau đó đưa vào quá trình hầm ở nhiệt độ cao trong thời gian dài. Nhờ vậy, muối có độ khô cao, hạt mịn, màu trắng ngà tự nhiên, vị mặn dịu và đặc biệt an toàn, tinh khiết, phù hợp cho chế biến thực phẩm và chăm sóc sức khỏe”.

Các sản phẩm từ muối hầm

Lan tỏa giá trị OCOP – Khẳng định thương hiệu đặc sản Nghệ An

Tham gia Chương trình “Mỗi xã một sản phẩm” (OCOP), HTX Hợp tác xã sản xuất, dịch vụ muối Thắng Lợi xác định rõ: muốn sản phẩm đứng vững trên thị trường thì phải chuẩn hóa chất lượng – xây dựng thương hiệu – kể câu chuyện sản phẩm. Từ đó, HTX đã đầu tư đồng bộ từ quy trình sản xuất, nhà xưởng, bao bì, nhãn mác đến truy xuất nguồn gốc.

Sản phẩm Muối hầm đã được UBND tỉnh Nghệ An công nhận đạt tiêu chuẩn OCOP 3 sao năm 2025 không chỉ là sự ghi nhận về chất lượng mà còn khẳng định giá trị văn hóa, kinh tế của nghề muối truyền thống. Bao bì sản phẩm được thiết kế trang nhã, mang đậm dấu ấn vùng miền, thông tin rõ ràng, đáp ứng yêu cầu thị trường hiện đại. Không chỉ mang lại giá trị kinh tế cho HTX, sản phẩm muối hầm OCOP còn góp phần ổn định việc làm, tăng thu nhập cho diêm dân địa phương, hạn chế tình trạng bỏ nghề. Thông qua mô hình HTX, người làm muối được hỗ trợ về kỹ thuật, bao tiêu sản phẩm, từng bước thay đổi tư duy từ “làm muối bán thô” sang “làm sản phẩm có thương hiệu”.

Bên cạnh đó, HTX muối Thắng Lợi còn tích cực tham gia các hoạt động xúc tiến thương mại, hội chợ OCOP, kết nối tiêu thụ trên sàn thương mại điện tử, mở rộng thị trường trong và ngoài tỉnh. Đây là hướng đi phù hợp với chủ trương phát triển kinh tế nông thôn gắn với xây dựng nông thôn mới.

Muối hầm của Hợp tác xã sản xuất, dịch vụ muối Thắng Lợi là minh chứng sinh động cho chủ trương đúng đắn của tỉnh Nghệ An trong việc phát triển OCOP gắn với bảo tồn nghề truyền thống, khai thác hiệu quả tài nguyên bản địa và phát triển kinh tế nông thôn bền vững. Từ hạt muối quen thuộc, HTX đã xây dựng được sản phẩm mang giá trị gia tăng cao, có câu chuyện, có thương hiệu và có chỗ đứng trên thị trường.

Trong thời gian tới, cùng với sự quan tâm, hỗ trợ của các cấp, các ngành, tin tưởng rằng sản phẩm Muối hầm của Hợp tác xã sản xuất, dịch vụ muối Thắng Lợi sẽ tiếp tục được nâng cao chất lượng, mở rộng quy mô sản xuất, đa dạng hóa thị trường tiêu thụ, góp phần làm phong phú thêm hệ sinh thái sản phẩm OCOP của tỉnh, đóng góp tích cực vào mục tiêu xây dựng nông thôn mới trên địa bàn Nghệ An.

Nguồn: Đặng Hòa, Chi cục KTHT&PTNT