Vui xuân, đón Tết không quên ruộng vườn

Áp lực dịch hại do thời tiết bất lợi

Ông Đặng Thanh Phong, Phó Chi cục trưởng phụ trách Chi cục Trồng trọt và BVTV An Giang cho biết, hiện trên địa bàn tỉnh đang có nhiều cây trồng chủ lực sinh trưởng đồng loạt, trong khi thời tiết được dự báo diễn biến phức tạp, làm gia tăng nguy cơsinh vật gây hạiphát sinh, phát triển.

Cụ thể, tính đến đầu tháng 2, diện tích lúa vụ mùa 2025 – 2026 (chủ yếu gieo cấy trên nền đất nuôi tôm) đạt gần 74.000/84.000ha, lúa đang giai đoạn trổ – chín, nông dân đang tập trung thu hoạch dứt điểm. Lúa vụ đông xuân 2025 – 2026 đã xuống giống gần 503.000/505.700ha, phần lớn diện tích đang giai đoạn đẻ nhánh – đòng – trổ. Ngoài ra, còn nhiều cây trồng khác nông dân đang tập trung sản xuất như các loại rau màu (khoảng 16.500ha), cây ăn trái (gần 45.000ha) gồm xoài, khóm, dừa, chuối, mít… phân bố rộng khắp các địa phương.

Dự báo khí tượng thủy văn cho thấy từ tháng 2 – 4/2026, nền nhiệt độ có xu hướng cao hơn trung bình nhiều năm, nắng nóng cục bộ có thể xuất hiện sớm, xen kẽ những đợt se lạnh ban đêm và sáng sớm kèm sương mù. Kiểu thời tiết này là điều kiện thuận lợi để nhiều đối tượng sinh vật gây hại phát sinh mạnh trên lúa và cây trồng khác.

Qua giám sát đồng ruộng, ghi nhận toàn tỉnh đang có trên 12.000ha cây trồng nhiễm sinh vật gây hại, chủ yếu là bệnh đạo ôn lá, sâu cuốn lá, rầy nâu, rầy phấn trắng, chuột cắn phá trên cây lúa. Riêng rau màu và cây ăn trái diện tích nhiễm sâu bệnh trên 1.300ha. Nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời, nguy cơ gây hại cục bộ, thậm chí lan rộng trong thời gian nông dân nghỉ Tết là rất lớn, ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất, chất lượng nông sản.

Thăm đồng bảo vệ sản xuất

Trước tình hình trên, Chi cục Trồng trọt và BVTV An Giang khuyến cáo nông dân vui xuân, đón Tết không quên ruộng vườn. Ban chỉ đạo phòng chốngdịch hạicác địa phương phối hợp kiểm tra đồng ruộng, phát hiện sớm sinh vật gây hại để phòng trừ kịp thời. Việc giám sát đồng ruộng phải được thực hiện thường xuyên, không để dịch hại bùng phát bất ngờ trong và sau Tết.

Nông dân cần duy trì thói quen thăm đồng, nhất là tại các ruộng gieo sạ dày, sử dụng giống dễ nhiễm bệnh hoặc bón thừa phân đạm. Khi phát hiện sâu bệnh chớm xuất hiện cần xử lý kịp thời, đúng kỹ thuật, tránh phun thuốc tràn lan hoặc pha trộn tùy tiện, gây lãng phí và ảnh hưởng tới môi trường.

Ngành chuyên môn cũng khuyến khích nông dân áp dụng đồng bộ các quy trình canh tác tiến bộ như quản lý dịch hại tổng hợp (IPM), “3 giảm, 3 tăng”, “1 phải, 5 giảm”, sản xuất theo tiêu chuẩn SRP, sử dụng thuốc BVTV theo nguyên tắc “4 đúng”, bảo đảm an toàn và hiệu quả. Việc bón phân cần cân đối, không bón thừa phân đạm – nguyên nhân làm cây sinh trưởng mất cân đối, dễ nhiễm sâu bệnh.

Với các đối tượng gây hại chính trên lúa như bệnh đạo ôn lá, đạo ôn cổ bông, rầy nâu, rầy phấn trắng hay muỗi hành, nông dân được khuyến cáo theo dõi sát diễn biến thời tiết và sinh trưởng của cây lúa để có biện pháp phòng trị phù hợp, đúng thời điểm.

Song song đó, các trạm kỹ thuật nông nghiệp được giao nhiệm vụ bám sát địa bàn, kịp thời hướng dẫn nông dân xử lý khi có tình huống bất thường, duy trì chế độ báo cáo định kỳ và đột xuất, chủ động phương án ứng phó.

Chủ động bảo vệ ruộng đồng không chỉ giúp nông dân yên tâm đón Tết mà còn tạo nền tảng quan trọng để An Giang bảo đảm thắng lợi sản xuất vụ đông xuân 2025 – 2026, giữ vững nhịp tăng trưởng nông nghiệp ngay từ những tháng đầu năm mới.

Một khuyến cáo quan trọng là nông dân không phun thuốc ngừa để “an tâm ăn Tết”. Điều này hoàn toàn sai lầm về mặt kỹ thuật, làm mất cân bằng sinh thái trên đồng ruộng và tiêu diệt cả thiên địch. Hậu quả là dịch hại có nguy cơ bùng phát mạnh hơn.