31/12/2021 | 21:11

Ước mơ đưa quốc hoa Việt Nam vươn tầm thế giới

Ước mơ đưa quốc hoa Việt Nam vươn tầm thế giới

Trong những năm qua, Chương trình OCOP đã thực sự đi vào cuộc sống và có sức lan tỏa đặc biệt khi các sản phẩm nông nghiệp, phi nông nghiệp và dịch vụ lợi thế của ở mỗi địa phương ngày càng gia tăng giá trị. Và đối với nhiều người trẻ khi khởi nghiệp với những sản phẩm tại chính quê hương của mình, chương trình OCOP đã mang đến cho họ một "tấm giấy thông hành" để các sản phẩm của họ đến gần hơn với người tiêu dùng, góp phần vào sự thành công của chặng đường khởi nghiệp.

Câu chuyện về anh Phạm Kim Tiến - chủ nhân của các chuỗi sản phẩm từ sen - giám đốc hợp tác xã Sen Quê Bác - xã Kim Liên - huyện Nam Đàn là một minh chứng điển hình.

Trong một buổi sáng mùa thu se lạnh hành hương về quê Bác, chúng tôi được tham quan Hợp tác xã Sen quê bác và trò chuyện với anh Phạm Kim Tiến - Những ngày này, anh và các hội viên HTX đang tất bật chuẩn bị cho việc trưng bày các sản phẩm của HTX trong một hội nghị lớn. Tuy bận rôn nhưng anh vẫn niềm nở tiếp chuyện chúng tôi. Khi anh vừa rót chén trà sen còn ấm nóng, chúng tôi ngay lập tức bị mê hoặc với mùi hương trà đượm nồng quện với mùi thơm dịu nhẹ, tinh khiết của hoa sen phảng phất. Tôi nhấp ngụm trà, cảm nhận vị đắng nơi đầu lưỡi rồi ngọt dần nơi cổ họng. Đúng là đã uống trà sen ở nhiều nơi, nhưng khi được uống trà sen ngay trên quê bác, được nghe câu chuyện khởi nghiệp với tình yêu sen của anh, tôi thấy cảm giác thật đặc biệt.

Tiến kể, anh vốn sinh ra tại xã Kim Liên. Như bao người trẻ từ nông thôn, cuộc sống ở quê vất vả nên khi đỗ đại học, rời quê lên thành phố học , anh Tiến luôn khao khát học hành thật giỏi để ở lại thành phố lập nghiệp, thoát khỏi lũy tre làng. Vì vậy anh đã bôn ba khắp các tỉnh thành, làm đủ thứ nghề, đủ thứ việc để kiếm sống. Cũng đã từng thử kinh doanh mấy lần nhưng đều thất bại. Nản chí, năm 2013, anh cùng vợ quyết định trở về quê hương Kim Liên – Nam Đàn. Nhận thấy, cây sen là biểu tượng của quê hương chủ tịch Hồ Chí Minh, là một loại cây có giá trị kinh tế cao. Từ lâu trồng sen là một nghề truyền thống của người nông dân nhưng việc trồng sen còn manh mún, lạc hậu và chưa được khai thác hết giá trị, anh Tiến đã chọn Sen để khởi nghiệp.

Trong điều kiện khí hậu miền trung nắng nóng, cây sen địa phương có thời gian sinh trưởng ngắn thì việc phát triển trồng sen gắn với chế biến là một vấn đề trăn trở của huyện Nam Đàn. Lúc này nghề trồng sen gần như đang ngày càng mai một, người dân cũng không mấy mặn mà với nó. Vì vậy, với ý tưởng gây dựng lại và phát triển nghề trồng sen gắn với chế biến tại quê Bác của anh Tiến rất được chính quyền địa phương ủng hộ.

Với số vốn ít ỏi ban đầu là 160 triệu, kinh nghiệm còn non nớt, giai đoạn đầu anh Tiến gặp không ít khó khăn. Bởi theo Tiến, nông nghiệp là xí nghiệp ngoài trời, nhiều rủi ro, nay được mai mất. Nhưng nhờ sự cầu thị, nỗ lực, dần dần anh cũng thích nghi và chọn cho mình hướng đi đúng. Năm 2018, Tiến kêu gọi 07 thành viên thành lập HTX Sen Quê Bác với số vốn góp ban đầu là 10,6 tỷ đồng. Mục đích là để huy động vốn, gắn kết chặt chẽ giữa quá trình trồng và chế biến sen, đảm bảo khai thác kịp thời và trọn vẹn giá trị của cây sen. Ngành nghề kinh doanh của HTX trồng, chăm sóc, cung ứng các giống sen, chế biến sâu các sản phẩm từ sen (các loại trà hoa sen, lá sen, các sản phẩm hạt sen, sữa hạt sen, kim chi sen, củ sen muối,…

Ban đầu, việc các hộ dân còn canh tác lạc hậu, sử dụng giống sen địa phương, mỗi năm chỉ có 1 mùa, năng suất, chất lượng còn thấp nên khâu nguyên liệu đầu vào còn hạn chế. Bằng sự chủ động, nhanh nhạy, Tiến tìm hiểu các giống sen ở các nơi khác (Tây Hồ, Đồng Tháp,…), nghiên cứu tình hình khí hậu tại miền trung, cùng với sự đồng hành, trợ giúp của chính quyền địa phương, các nhà khoa học , anh mang được 52 giống sen về trồng thử nghiệm tại Kim Liên trong đó có 15 giống sen nội địa, 37 giống ngoại và nhiều giống sen quý hiếm như sen ngàn cánh, sen đỏ Bắc Kinh, sen Quan âm, …Song song với đó, anh vận động bà con nông dân liên kết sản xuất với cam kết hỗ trợ về giống, kỹ thuật và bao tiêu sản phẩm. Chỉ sau hơn 01 năm, hơn 30 ha đất ruộng được chuyển đổi thành diện tích trồng sen với 22 hộ dân tham gia liên kết. Đến nay đã có hơn 40 hộ dân tham gia trồng và cung ứng sen cho thấy sự lớn mạnh từng ngày của HTX Sen Quê Bác.

Để chế biến sâu các sản phẩm từ sen, HTX đã đầu tư nhiều máy móc, dây chuyền, thiết bị hiện đại, đồng bộ. Đặc biệt phải kể đến dây chuyền máy sấy thăng hoa trị giá 1,2 tỷ đồng dùng để chế biến trà ướp bông sen. Bởi theo Tiến để làm ra được sản phẩm này, ngoài việc đòi hỏi cao sự tỷ mỉ, tinh tế, kỳ công trong khâu thu hoạch (sen sạch không thuốc bảo vệ thực vật, được hái lúc 4h sáng khi mặt trời chưa lên,…) thì để giữ được vẻ đẹp của đóa sen đang nở, vị đậm đà của trà yêu cầu phải dùng đến công nghệ sấy trong môi trường chân không. Nếu ai đã từng thưởng thức loại trà này, chắc hẳn đã cảm nhận được vị trà ướp bông sen đặc biệt như thế nào nhưng nếu Tiến không kể, chắc hản không phải ai cũng biết được, đằng sau tách trà ấm nóng, đượm nồng hương sen là bao công sức, tâm huyết của người làm ra nó.

Ngoài các sản phẩm chủ lực là trà sen, HTX của anh Tiến còn chế biến nhiều sản phẩm từ sen và cung ứng ra thị trường, rất được người tiêu dùng yêu thích như hạt sen tươi, hạt sen sấy khô, sữa hạt sen; kim chi sen, củ sen muối; hương sen, gạo Làng Sen,...

Khi Chương trình OCOP ra đời và triển khai ở Nghệ An, anh Tiến nhận thấy đây là cơ hội để để mang thương hiệu sen quê Bác vươn xa hơn và đến gần hơn với người tiêu dùng, anh đăng ký tham gia sản phẩm. Tuân thủ quá trình sản xuất, thu hoạch, chế biến nghiêm ngặt, năm 2019, 3 sản phẩm của HTX Sen Quê Bác là trà lá sen, trà ướp bông sen và hạt sen sấy đã được UBND tỉnh Nghệ An công nhận đạt hạng 3 sao. Thành công đã tạo động lực cho các sản phẩm của HTX có chỗ đứng rộng rãi trên thị trường. Về Kim Liên thăm quê bác, du khách sẽ dễ dàng nhận thấy hình ảnh các sản phẩm của HTX được trình bày trang trọng trên các quầy hàng lưu niệm. Các sản phẩm này cũng có mặt ở một số cửa hàng ở Đà Nẵng, Hà Nội, trong các cuộc Hội nghị trong và ngoài tỉnh. Một tin vui nữa đến với Tiến và các thành viên trong HTX là hiện nay sản phẩm trà ướp bông sen đã được một công ty ở Mỹ đặt vấn đề phân phối. Hợp tác xã hoạt động có hiệu quả đã tạo việc làm cho nhiều lao động tại địa phương, giải quyết được vấn đề đầu ra của sản phẩm cho bà con nông dân.

Cùng với xu thế du lịch canh nông hiện nay, đặc biệt với lợi thế Kim Liên là nơi sinh thành của chủ tịch Hồ Chí Minh, hàng năm đón một lượng lớn du khách hành hương về, anh Tiến đã nhanh nhạy đem mô hình du lịch sinh thái kết hợp với sản xuất sen. Vào dịp kỷ niệm 130 năm ngày sinh của chủ tịch Hồ Chí Minh, Liên minh HTX Việt Nam đã khánh thành công trình “Hợp tác xã với Bác Hồ” tại Làng Sen với 4 hồ sen, 2 nhà dừng nghỉ, đường hoa, hàng rào, điện chiếu sáng và hai bia đá, cùng hệ thống hàng rào bao quanh, đèn chiếu sáng, cây xanh, thảm cỏ, hoa... Với cơ sở hạ tầng đồng bộ đã tạo bàn đạp cho mô hình này đã bước đầu thành công, thu hút một lượng lớn du khách về trải nghiệm, tạo việc làm cho khoảng 100 lao động địa phương. Trong thời gian tới, HTX sẽ kết hợp với các hộ dân ở Nam Đàn trồng các giống sen tốt nhất, chịu trách nhiệm bao tiêu sản phẩm khi thu hoạch kết hợp phát triển mạnh du lịch sinh thái để đưa Kim Liên trở thành một điểm đến đặc biệt.

Anh Tiến mơ ước trong tương lai, các sản phẩm của mình sẽ được xuất khẩu sang thị trường nước ngoài, để hình ảnh quốc hoa Việt Nam được lan tỏa hơn đến khắp nơi trên thế giới.

Tuyết Trinh - Văn phòng điều phối nông thôn mới Nghệ An

  • Tin mới cập nhật
  • Tin đọc nhiều nhất